Opleidingen tot Maatschappelijk Werker

Maatschappelijk Werk begint met een daartoe gerichte opleiding. Om maatschappelijk werk te kunnen verrichten is het noodzakelijk om bepaalde competenties te gaan ontwikkelen. De ontwikkeling kan door een opleiding plaatsvinden.

Er zijn grofweg 3 opleidingen die studenten kunnen opleiden tot het bachelor “social work”.

SPH

De opleiding SPH leidt op tot sociaal-pedagogische hulpverlener. Een sociaal-pedagogisch hulpverlener helpt mensen van jong tot oud om hun leven weer zo zelfstandig mogelijk in te richten. Hulp bij tijdelijk, langdurige of permanente problemen in relaties, de opvoeding, het gezin of de eigen ontwikkeling. Een sociaal pedagogisch hulpverlener biedt ook hulp aan bij handicaps, geestelijke stoornissen of ziekte.

We zien SPH ‘ers terug bij onder andere de jeugdzorg en de jeugdhulpverlening, zorg voor verstandelijke gehandicapten, geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg, vluchtelingenwerk, justitiële hulpverlening, ouderenzorg, jongerenwerk, maatschappelijk opvang en de overheid.

MWD

De opleiding MWD (Maatschappelijk Werk en Dienstverlening) leidt studenten op tot primair maatschappelijk werker. Een maatschappelijk werker zet zich in voor verbetering in het sociaal functioneren van personen, door methodisch te werken met de cliënt en met de omgeving. Ze verrichten maatschappelijk werk in allerlei organisaties die hulp en steun bieden aan mensen met lichamelijke, (psycho)sociale, psychische en materiële problemen. Een maatschappelijk werker werkt in teamverband met beroepsgen oten of in multidiscplinaire teams in onder meer de (geestelijke) gezondheidszorg, de reclassering, het onderwijs, de jeugdzorg, de maatschappelijk opvang, de sociale zekerheid, buurthuizen en revalidatiecentra.

CMV

Tot slot is er dan ook de opleiding CMV (Culturele en Maatschappelijke Vormgeving). Deze opleiding leidt professionals op in de sociale en culturele sector. De CMV-professional ondersteunt en begeleidt mensen om hun culturreel en maatschappelijk leven vorm te geven. We zien CMV’ers voornamelijk terug bij sociale en/of culturele activiteiten. Deze activiteiten kunnen georganiseerd zijn door de overheid, NGO’s, commerciële bedrijven of door zelfstandige ondernemers.

 

We kunnen dus concluderen dat er verschillende opleidingsmogelijkheden zijn tot het verrichten van maatschappelijk werk. Eveneens zijn de opleiding dan ook nog eens verkrijgbaar bij verschillende scholen, op verschillend niveau en met verschillende leervormen zoals deeltijd, voltijd of duaal.

Een overeenkomst tussen de opleidingen is dat er uiteindelijk gewerkt gaat worden met mensen. Enige affiniteit met mensen en het aanbieden van hulp is dan ook noodzakelijk om goed maatschappelijk werk te kunnen verrichten.

Werkvelden van Maatschappelijk Werk

De werkterreinen van de maatschappelijk werker is breed. Als maatschappelijk werker kan je een afwisselende en verdiepende loopbaan hebben.

Een maatschappelijk werker kan bij onder andere de volgende werkvelden werken:

  • Jeugdzorg;
  • Verstandelijke gehandicaptenzorg;
  • Ouderenzorg;
  • Psychiatrie;
  • TBS;
  • Maatschappelijk opvang;
  • Verslavingszorg en
  • Mantelzorg.

Een maatschappelijk werker krijgt te maken met complexe problemen van mensen. Om de complexe problemen te kunnen oplossen is er samenwerking, afstemming, leidinggeveven  en specialisatie in bepaalde methodieken en functies vereist.

In ieder werkveld moet er maatschappelijk werk worden verricht naar een bepaalde doelgroep toe. De maatschappelijk werker met zijn vaardigheden en kennis aanpassen naar de doelgroep toe. Zo moet een maatschappelijk werker anders te werk gaan wanneer hij/zij werkzaam is bij de Jeugdzorg dan bij een TBS-inrichting. Communiceren met jeugdigen is natuurlijk anders dan communiceren met TBS-ers. De maatschappelijk werker moet zich dit realiseren en ook zijn werkhouding aanpassen. Daarbij hoort bij ieder werkveld weer een specifieke, speciaal gericht tot de doelgroep, sociale kaart.

Werkvelden hebben naast verschillen natuurlijk ook overeenkomsten. Overeenkomst is dat een maatschappelijk werker maatschappelijk werk verricht aan mensen die het nodig hebben. Het hebben van sociale vaardigheden is dan ook zeer van belang.

Geschiedenis van Maatschappelijk Werk

Maatschappelijke werkers zijn eigenlijk niet meer weg te denken in onze samenleving. We zien maatschappelijk werkers werken bij het Leger des Heils, Schuldhulpverlening, maar ook in de commerciele wereld zien we maatschappelijk werkers ter ondersteuning voor werknemers. Maatschappelijk werk is niet op de een op andere dag zomaar ontstaan.

Maatschappelijk Werk kent zijn geschiedenis. De wortels voor een maatschappelijk werker zijn zowel menslievendheid als menselijkheid. In de geschiedenis zien we zelfs het christendom terug als basis voor maatschappelijk werk. In het christendom kwamen de origine maatschappelijk werkers tot stand vanuit religieuze motieven tot helpen. Vooral in de Middeleeuwen gold de “dubbele paradox” van arm en rijk en ontwikkelde zich liefdadigheid zich ook op de functionele wijze. Zo onstond er ook de armenzorg en kreeg deze strategische kaders en werd het zelfs geïnstitutionaliseerd via de overheid. Dit werd met name zichtbaar in de toepassing van regelingen en leidde tot een systeem van volksopvoeding. Tijdens de Verlichting en Reformatie kwma de pedagogische waarde van hulpverlening nog meer op gang. Dit kon je in de die tijd terug zien met de totstandkoming van de armenwet. Ook werden de werkinrichtingen verbeterd.

Eind negentiende eeuwe en begin twintigste eeuw kwamen er meer sociale wetten. Maatschappelijk werk kreeg steeds meer een professionele status en overheid stimuleerde dan ook voor professioneel hulpaanbod. Door de ontwikkeling naar professionele hulpaanbod ontstond ook de ontwikkeling naar opleidingen tot professionele hulpverleners: maatschappelijk werk.

HBO Maatschappelijk Werk

Maatschappelijk werk is een beroep dat historisch gezien vele verschijningsvormen heeft gekend. In onze samenleving hebben we altijd “maatschappelijk zwakken” gekend en daaropvolgend is het dan ook niet gek dat we ook maatschappelijke werkers kennen.

Studenten die beginnen aan de hbo, hoger beroepsopleiding, maatschappelijk werk (hbo mwd), richten hun blik meestal op de toekomst en vragen zich af hoe zij het beroep maatschappelijk werk inhoud en vorm kunnen geven. Wat doet een maatschappelijk werker nu precies?

Bij de keuze vvoor de opleiding tot maatschappelijk werker heeft men enigszins een vaag beeld van het beroep van maatschappelijk werker. In ieder geval wil men met mensen werken of voor mensen wat betekenen. De voorbereiding op het beroep is een lange periode waarin kennis en vaaridgheden worden opgedaan voor de toekomstige beroepsuitoefening. Tijdens de opleiding maatschappelijk werk wordt kennis en vaardigheden opgedaan voor een goede omgang met mensen. Doelgroepen worden gespecifieerd en daarop aansluitend volgt een methodiek voor een juiste omgang met mensen. Eveneens wordt er kennis opgedaan om de problemen op te lossen. Hiervoor moet er kennis zijn van hoe je een probleem kan analyseren. Tot slot krijg je de tijdens de opleiding maatschappelijk werk kennis van de sociale kaart.